\u015eair Muhammed Ko\u00e7’a yapay zekan\u0131n b\u00f6ylesine yayg\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7a\u011fda insan elinden \u00e7\u0131kan metinlerin kal\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flayan etkeni sorduk. Yapay zekan\u0131n asla bir insan gibi yazamayaca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 vurgulayan \u015eair Ko\u00e7 yapay zekan\u0131n kendisinin zaten insan eseri oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
Yapay zek\u00e2n\u0131n yazabildi\u011fi bir \u00e7a\u011fda insan\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 metni vazge\u00e7ilmez k\u0131lacak unsur sizce ne olacak?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Bana kal\u0131rsa bunlar biraz kli\u015fele\u015fmi\u015f sorular. Yani bu sual i\u00e7inde bir \u00f6n kabul, bir dikotomi, bir z\u0131tl\u0131k bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Baz\u0131 \u00f6rt\u00fck kabuller ihtiva ediyor. Kelime-kelime yahut c\u00fcmle-c\u00fcmle gidelim. Evvela insandan m\u00fccerret bir yapay zek\u00e2 varm\u0131\u015f gibi bir intiba olu\u015fuyor. Hem de bu yapay zeka \u00f6yle bir \u015feymi\u015f ki kendi yazabiliyormu\u015f! Do\u011frudan insana insan elinden \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 halde daha sonra insan\u0131 alt etmi\u015f bir \u015fey olarak prototipini edebiyatta Frankenstein \u00fczerinden veren bir d\u00fc\u015f\u00fcnce var. Biliyorsunuz Frankenstein bilim meselesinde \u00e7ok erken bir \u00f6rnek olarak bunu g\u00f6sterir. \u0130\u015fte insan elinden \u00e7\u0131kma bir \u015fey kontrolden \u00e7\u0131kar. Asl\u0131nda araz\u00ee bir \u015feydir fakat sonra kopup bir kendilik kazanm\u0131\u015ft\u0131r g\u00fcya. Daha sonra da\u201cyarat\u0131lan\u201d \u015feyin \u201cyarat\u0131c\u0131s\u0131ndan\u201d intikam\u0131 ile bitirir yazar hik\u00e2yeyi\/roman\u0131.<\/p>\n\n\n\n Belki bunun daha \u00f6ncesi da vard\u0131r ama uzun zamand\u0131r bilimin, teknologinin, yapay zekan\u0131n ilerlemesi ile alakal\u0131 s\u00f6ylenenler bilin\u00e7li ya da bilin\u00e7siz bir \u015fekilde bu \u00f6rt\u00fck mesajlarla geliyor. \u201cYapay zeka i\u015fimizi elimizden mi alacak?\u201d \u201cYapay zeka tehlikesi!\u201d Hatta bunu alaya alanlar veya umursamayanlar da var. Adam f\u0131r\u0131nc\u0131 i\u015fte s\u0131ca\u011f\u0131n alt\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor \u201cHani yapay zeka i\u015fimizi elimizden alacakm\u0131\u015f, ne zaman al\u0131yormu\u015f, bekliyoruz.\u201d diyor. Neyse i\u015fte sorunun ilk c\u00fcmlesi \u201cyapay zekan\u0131n yazabildi\u011fi bir \u00e7a\u011fda\u201d derken bu bahsetti\u011fim \u00f6rt\u00fck kabuller birlikte geliyor. Bu insan\u0131 alt eden insandan \u00e7\u0131kma yapay zeka\/teknologi\/bilim efsanesi, miti, imgesi birinci s\u0131k\u0131nt\u0131m\u0131z. Yapay zeka dedi\u011fimiz \u015feyle ilgili bu i\u015fi bilen insanlar\u0131 dinlerseniz bahsedildi\u011fi gibi bir tehlike olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, insan olmadan, veri olmadan bu i\u015flerin ilerleyemeyece\u011fini; yapay zeka server\u2019lar\u0131n\u0131n kiral\u0131k sistemler \u00fczerine kuruldu\u011funu ve gelip ge\u00e7i\u00e7i \u015feyler olabilece\u011fini, buna yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar\u0131n vadeli i\u015fler oldu\u011funu; Microsoft gibi \u015firketlerde \u00fcst y\u00f6netici olarak \u00e7al\u0131\u015fanlar yapay zekan\u0131n i\u015fi elinden alma tehlikesi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, yapay zekay\u0131 bilen insanlar\u0131n daha \u00f6nde olaca\u011f\u0131 bir d\u00fczen kuralaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi\u011fini g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz. D\u00fcnyan\u0131n her yerinde yapay zekadan ba\u011f\u0131ms\u0131z bir i\u015f krizi var ve bu kapitalizmle alakal\u0131 bir \u015fey fakat bu g\u00f6r\u00fclmesin diye t\u00fcrl\u00fc numaralar \u00e7ekiliyor.<\/p>\n\n\n\n \u015eimdi ben yapay zekaya bir g\u00fcn \u201cMetin Elo\u011flu\u2019nun poetikas\u0131 hakk\u0131nda bilgi verir misin?\u201d diye sordum. G\u00fczel bilgiler veriyor ama c\u00fcmleler a\u015f\u0131r\u0131 tan\u0131d\u0131k geliyor. Bilgileri kendi yazm\u0131\u015f gibi sunuyor. Birka\u00e7 \u0131srar\u0131mdan sonra kaynaklar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Benim bu hususta bir makalem var. Onu al\u0131yor, c\u00fcmleleri bir iki de\u011fi\u015ftiriyor ve bana sunuyor bilgileri. C\u00fcmleler o sebeple tan\u0131d\u0131k geliyor. Ama hi\u00e7 \u00e7akt\u0131rm\u0131yor yapay zeka, ancak ben \u0131srar edersem \u201cbiraz bunlardan faydaland\u0131m\u201d diye s\u00f6yl\u00fcyor. Yani yapay zekan\u0131n yazmas\u0131 b\u00f6yle bir \u015fey. Veriye (data) yani insana ba\u011fl\u0131\/ba\u011f\u0131ml\u0131 bir yazma. \u00c7\u00fcnk\u00fc o veriyi ald\u0131\u011f\u0131 kaynak da insan o veriyi internete aktaran da insan. \u201cYapay zekan\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7a\u011fda\u201d \u00f6nermesi bo\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcyor. Bunlar bana Belle \u00c9poque (Mutlu \u00c7a\u011flar) efsanesini and\u0131r\u0131yor. \u0130nsanlar \u00f6yle \u015feylere inan\u0131yor ki i\u015fte f\u00fct\u00fcristik teknologiler, kusursuzluk, m\u00fckemmellik, robotlar, u\u00e7an arabalar, refah vesaire. Fakat 1914\u2019te harp ba\u015flay\u0131nca ve II. D\u00fcnya Harbi ile de per\u00e7inlenince Zweig\u2019in inand\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlerin \u00e7\u00f6kmesinden dolay\u0131 intihar\u0131 gibi bir \u015fey ya\u015fan\u0131yor \u00f6nce. Bu ayn\u0131 k\u00f6kten \u00e7\u0131kma bir \u015fey bence bu \u201cba\u011f\u0131ms\u0131z ve m\u00fcsta\u011fni bir Yapay Zek\u00e2\u201d efsanesi de. Fakat sonra tekrar canland\u0131r\u0131l\u0131yor ba\u015fka isimlerle bu Belle \u00c9poque (Mutlu \u00c7a\u011flar) tarz\u0131 \u015feyler. Bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ufak birka\u00e7 bombada veya g\u00fcvensizlik ortam\u0131nda ne yapay zeka kalacak ne server\u2019i. Ama edebiyat bu ortamlarda bile hep devam edecek.<\/p>\n\n\n\n Bu sebeple daha \u00f6nce \u201cinsan\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 metni vazge\u00e7ilmez k\u0131lan unsurlar\u201d neyse \u015fimdi de odur. Bu konuda bir de\u011fi\u015fiklik olmam\u0131\u015ft\u0131r. Mesele derin, s\u00f6z uzun, anlat\u0131lacak \u015feyler \u00e7ok. Forster\u2019\u0131n Makine Duruyor <\/em>isimli bir hik\u00e2yesi mevcut. Bu hik\u00e2ye eski ama bence ufak revizelerle ve yorumlamalarla bug\u00fcne, bug\u00fcn\u00fcn bilim\/teknologi\/yapay zeka ile insan z\u0131tla\u015fmalar\u0131na ve insan\u0131n biricikli\u011fine dair ufak ipu\u00e7lar\u0131 bar\u0131nd\u0131rabilir\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u015eair Muhammed Ko\u00e7’a yapay zekan\u0131n b\u00f6ylesine yayg\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7a\u011fda insan elinden \u00e7\u0131kan metinlerin kal\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flayan etkeni sorduk. Yapay zekan\u0131n asla bir insan gibi yazamayaca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 vurgulayan \u015eair Ko\u00e7 yapay zekan\u0131n kendisinin zaten insan eseri oldu\u011funu vurgulad\u0131. Yapay zek\u00e2n\u0131n yazabildi\u011fi bir \u00e7a\u011fda insan\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 metni vazge\u00e7ilmez k\u0131lacak unsur sizce ne olacak? Bana kal\u0131rsa bunlar biraz kli\u015fele\u015fmi\u015f …<\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":7,"featured_media":9297,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-9227","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sorduksoyledi"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi.png",1563,1250,false],"landscape":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi.png",1563,1250,false],"portraits":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi.png",1563,1250,false],"thumbnail":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-150x120.png",150,120,true],"medium":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-300x240.png",300,240,true],"large":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-1024x819.png",1024,819,true],"1536x1536":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-1536x1228.png",1536,1228,true],"2048x2048":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi.png",1563,1250,false],"codate_slider":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-1563x1000.png",1563,1000,true],"codate_item":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-550x350.png",550,350,true],"codate_item_vetical":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-500x800.png",500,800,true],"codate_item_masonry":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-550x440.png",550,440,true],"codate_blog":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-417x340.png",417,340,true],"codate_single":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-852x500.png",852,500,true],"codate_tabs":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/muhammed-sorduk-soyledi-90x90.png",90,90,true]},"rttpg_author":{"display_name":"editorYasin","author_link":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/author\/editoryasin"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"Sorduk S\u00f6yledi<\/a>","rttpg_excerpt":"\u015eair Muhammed Ko\u00e7’a yapay zekan\u0131n b\u00f6ylesine yayg\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7a\u011fda insan elinden \u00e7\u0131kan metinlerin kal\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flayan etkeni sorduk. Yapay zekan\u0131n asla bir insan gibi yazamayaca\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 vurgulayan \u015eair Ko\u00e7 yapay zekan\u0131n kendisinin zaten insan eseri oldu\u011funu vurgulad\u0131. Yapay zek\u00e2n\u0131n yazabildi\u011fi bir \u00e7a\u011fda insan\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 metni vazge\u00e7ilmez k\u0131lacak unsur sizce ne olacak? Bana kal\u0131rsa bunlar biraz kli\u015fele\u015fmi\u015f…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9227","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9227"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9227\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9229,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9227\/revisions\/9229"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9297"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9227"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9227"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9227"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}