{"id":9126,"date":"2026-08-09T14:20:04","date_gmt":"2026-08-09T10:50:04","guid":{"rendered":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/?p=9126"},"modified":"2026-08-10T01:20:19","modified_gmt":"2026-08-09T21:50:19","slug":"fani-olani-baki-eyle-esrefoglu-rumiden-comertlik-uzerine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/?p=9126","title":{"rendered":"\u201cF\u00e2n\u00ee Olan\u0131 B\u00e2k\u00ee Eyle\u201d: E\u015frefo\u011flu R\u00fbm\u00ee\u2019den C\u00f6mertlik \u00dczerine"},"content":{"rendered":"\n<p>E\u015frefo\u011flu R\u00fbm\u00ee, <em>M\u00fczekkin N\u00fcfus<\/em>\u2019ta c\u00f6mertli\u011fi yaln\u0131zca sahip olduklar\u0131n\u0131 payla\u015fmak olarak ele almaz; insan\u0131n elindeki nimetin hakiki de\u011ferini, onu ihtiya\u00e7 sahipleriyle b\u00f6l\u00fc\u015fmekte arar. Hasan-\u0131 Basr\u00ee\u2019den nakledilen bir k\u0131ssa \u00fczerinden, kendileri a\u00e7 kald\u0131klar\u0131 h\u00e2lde sofralar\u0131ndaki son lokmay\u0131 misafirlerine ikram eden Ensar\u2019\u0131n fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Ard\u0131ndan mal\u0131n ve evlad\u0131n d\u00fcnyada kalaca\u011f\u0131n\u0131, insan\u0131n ard\u0131ndan kendisine e\u015flik edecek as\u0131l servetin hay\u0131r i\u00e7in verdikleri oldu\u011funu hat\u0131rlat\u0131r. R\u00fbm\u00ee\u2019nin s\u00f6zleri, y\u00fczy\u0131llar \u00f6ncesinden bug\u00fcne uzanan sade bir hakikati yeniden d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr: <strong>\u0130nsan\u0131n elinde tuttu\u011fu de\u011fil, g\u00f6n\u00fclden verdi\u011fi kendisiyle kal\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Hasan Basri hazretleri buyurur ki:<\/p>\n\n\n\n<p>Ashaptan bir zat oru\u00e7 tutard\u0131. Ak\u015fam olunca, evinde yiyecek hi\u00e7bir \u015feyi bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, orucunu su ile bozard\u0131. Ertesi g\u00fcn, yine oru\u00e7 tutard\u0131. B\u00f6ylece, \u00fc\u00e7 g\u00fcn hi\u00e7bir \u015fey yememi\u015f ve a\u00e7l\u0131ktan zay\u0131f d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc. Ensar\u2019dan bir zat, onun bu haline v\u00e2k\u0131f oldu ve kendisini evine yeme\u011fe \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Ensar\u2019dan olan o zat\u0131n evinde o\u011flanc\u0131klar\u0131 vard\u0131. Kar\u0131s\u0131na:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Evde bir konuk doyuracak bir \u015fey var m\u0131? diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131n:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Ancak bir konu\u011fa yeter, dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ensar:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 \u00d6yle ise, onu konu\u011fumuza yedirelim ve biz sabredelim, dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Kad\u0131n, anal\u0131k duygusu ile:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 O\u011flanc\u0131klar\u0131 ne edelim? diye sordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ensar:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Onlar\u0131 ak\u015fam olmadan uyutal\u0131m, sonra da yeme\u011fi konu\u011fun \u00f6n\u00fcne getirelim, bir bahane ile mumu s\u00f6nd\u00fcrelim, biz de birlikte sofraya otural\u0131m ama elimiz gitsin gelsin bir \u015fey yemeyelim, konuk bizi de yer sans\u0131n, yeme\u011fin hepsini konuk yesin, dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ak\u015fam oldu, yeme\u011fi konu\u011fun \u00f6n\u00fcne getirdiler, mumu d\u00fczeltir gibi yaparak s\u00f6nd\u00fcrd\u00fcler. Sofraya oturdular ve ev sahipleri g\u00fcya yermi\u015f gibi gidip geldiler ama a\u011f\u0131zlar\u0131na bir lokma almad\u0131lar. Yeme\u011fin hepsini konuk yedi ve kendileri \u00e7ocuklar\u0131 ile birlikte a\u00e7 yatt\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Neyse, sabah oldu. Ensar, sabah namaz\u0131n\u0131 k\u0131lmak \u00fczere mescide geldi ve fahr-i \u00e2lem sallallahu aleyhi ve sellem efendimizle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131. Efendimiz, kendisine:<\/p>\n\n\n\n<p>Allahu Te\u00e2l\u00e2, sizin i\u015fledi\u011finiz i\u015ften raz\u0131 oldu. (Be\u011fendi), buyurduktan sonra, \u015fu \u00e2yeti kerimeyi okudu:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKendilerinin muhta\u00e7 olduklar\u0131 \u015feyi dahi, onlara c\u00f6mertlikle ikram ederler.\u201d Ha\u015fr s\u00fbresi: 9<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte, ashab\u0131 kiram\u0131n hali ve dirli\u011fi buydu. Res\u00fbl-\u00fc ekrem sallallahu aleyhi ve sellem efendimizin, dokuz g\u00fcnde bir yedi\u011fi me\u015fhur ve o yedi\u011fi de arpa ekme\u011fi idi. Onu da doyuncaya kadar yemezlerdi. Yal\u0131n ayak y\u00fcr\u00fcrler ve eyersiz merkebe binerler eski aba giyerlerdi ki, bunlar mal\u00fbm ve muhakkakt\u0131r. Demek ki, onlar\u0131n fakirli\u011fi irade edip ellerinde bir \u015fey olunca, fakirlere vermek \u00e2detleri idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ey karde\u015f:<\/p>\n\n\n\n<p>Sen de k\u0131yamet g\u00fcn\u00fc onlarla birlikte olmak istersen, c\u00f6mert ol ve c\u00f6mertli\u011fi \u00e2det edin. Fakirlikten korkma, elinde olan\u0131 fakirlerden esirgeme. Evl\u00e2t, zevce ve mal \u00e7oklu\u011fu, k\u0131yamette sana fayda etmez ve seni azaptan kurtarmaz. Nitekim, Hak Te\u00e2l\u00e2 kel\u00e2m-\u0131 kadiminde buyurur:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cO g\u00fcn ne mal ne evl\u00e2t fayda verir. Me\u011fer ki, Allahu Te\u00e2l\u00e2\u2019ya (k\u00fcf\u00fcr ve m\u00e2&#8217;siyyetten) salim bir kalple gelmi\u015f olsan.\u201d&nbsp; \u015euar\u00e2 s\u00fbresi: 88 \u2013 89<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 E\u011fer, mal\u0131n\u0131 kar\u0131na b\u0131rakacak olursan, senden sonra ba\u015fka bir kocaya var\u0131r. K\u0131z\u0131na b\u0131rak\u0131rsan, o da bir kocaya gider ve ona yedirir. O\u011fluna b\u0131rak\u0131rsan, abes yerlerde \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fcr, sen vebalde kal\u0131rs\u0131n. E\u011fer, mal kad\u0131n\u0131nsa ve kocas\u0131na kal\u0131rsa, koca bir ba\u015fka kad\u0131n al\u0131r, onunla yer i\u00e7er ve hi\u00e7bir faydas\u0131 olmaz. Demek ki, ki\u015finin ard\u0131ndan kalan mal, hay\u0131rl\u0131 mal de\u011fildir. Bir\u00e7ok defalar tekrar edildi\u011fi gibi, elinle fakirlere verdi\u011fin mal, hay\u0131rl\u0131 mald\u0131r. Nitekim, Hak Te\u00e2l\u00e2 buyurur:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cSizin indinizde olanlar f\u00e2nidir, t\u00fckenir. Fakat, Allahu Te\u00e2l\u00e2 indindeki (Rahmet hazineleri) daim ve h\u00e2kidir.\u201d Nahl s\u00fbresi: 96<\/p>\n\n\n\n<p>Yani, sizin sadakalar\u0131n\u0131z ve hay\u0131rlar\u0131n\u0131z hep kat\u0131m\u0131zdad\u0131r. Benim kat\u0131mda olan, \u00e2hirette sizin m\u00e2l\u0131n\u0131zd\u0131r. Fakat f\u00e2ni olan bu d\u00fcnya evinde sizin elinizde bulunan, sonunda fena bulup gitse gerektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Aziz:<\/p>\n\n\n\n<p>Sana s\u00f6yleyecek bir haberim var. Bir ki\u015fi, bir fakire sadaka verse ve o sadaka All\u00e2h kat\u0131nda kabul g\u00f6rse, o sadaka var\u0131p veren o ki\u015fiye dua eder ve der ki: (Ben, f\u00e2ni idim, sen beni b\u00e2ki eyledin. Allahu Te\u00e2l\u00e2 da seni cennette baki eylesin.) Sadakan\u0131n bu duas\u0131n\u0131 i\u015fiten melekler de (\u00c2min) derler. Hak Te\u00e2l\u00e2 hazretleri de buyurur ki:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Ey benim meleklerim! Sizler tan\u0131k olunuz ki, o kulumun sadakas\u0131n\u0131 kabul eyledim ve onun sahibini ba\u011f\u0131\u015flad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>E\u011fer, Allah i\u00e7in verilmeyerek, sadakalar ambarlarda yitirilse veya koyunlara verilse yahut k\u00f6lelere, cariyelere, ba\u011flara ve bah\u00e7elere ba\u011f\u0131\u015flanarak onlara bak\u0131p \u00f6v\u00fcn\u00fcrse, o mal durdu\u011fu yerden sahibine der ki:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Sen, beni hapsettin, Allahu Te\u00e2l\u00e2 da seni cehennemde hapis eylesin. Sen, beni fakirlerden esirgedin, Allahu Te\u00e2l\u00e2 da senden rahmetini esirgesin.<\/p>\n\n\n\n<p>E\u015frefo\u011flu Rumi, M\u00fczekkin N\u00fcfus<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"tmnf_excerpt\"><p>E\u015frefo\u011flu R\u00fbm\u00ee, M\u00fczekkin N\u00fcfus\u2019ta c\u00f6mertli\u011fi yaln\u0131zca sahip olduklar\u0131n\u0131 payla\u015fmak olarak ele almaz; insan\u0131n elindeki nimetin hakiki de\u011ferini, onu ihtiya\u00e7 sahipleriyle b\u00f6l\u00fc\u015fmekte arar. Hasan-\u0131 Basr\u00ee\u2019den nakledilen bir k\u0131ssa \u00fczerinden, kendileri a\u00e7 kald\u0131klar\u0131 h\u00e2lde sofralar\u0131ndaki son lokmay\u0131 misafirlerine ikram eden Ensar\u2019\u0131n fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Ard\u0131ndan mal\u0131n ve evlad\u0131n d\u00fcnyada kalaca\u011f\u0131n\u0131, insan\u0131n ard\u0131ndan kendisine e\u015flik edecek as\u0131l servetin hay\u0131r &hellip;<\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":8,"featured_media":9138,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[89],"tags":[],"class_list":["post-9126","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kadim-metinler"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki.png",1563,1250,false],"landscape":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki.png",1563,1250,false],"portraits":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki.png",1563,1250,false],"thumbnail":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-150x120.png",150,120,true],"medium":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-300x240.png",300,240,true],"large":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-1024x819.png",1024,819,true],"1536x1536":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-1536x1228.png",1536,1228,true],"2048x2048":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki.png",1563,1250,false],"codate_slider":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-1563x1000.png",1563,1000,true],"codate_item":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-550x350.png",550,350,true],"codate_item_vetical":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-500x800.png",500,800,true],"codate_item_masonry":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-550x440.png",550,440,true],"codate_blog":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-417x340.png",417,340,true],"codate_single":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-852x500.png",852,500,true],"codate_tabs":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/fani-olan-baki-90x90.png",90,90,true]},"rttpg_author":{"display_name":"Burak \u00c7elik","author_link":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/author\/editorburak"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/?cat=89\" rel=\"category\">Kadim Metinler<\/a>","rttpg_excerpt":"E\u015frefo\u011flu R\u00fbm\u00ee, M\u00fczekkin N\u00fcfus\u2019ta c\u00f6mertli\u011fi yaln\u0131zca sahip olduklar\u0131n\u0131 payla\u015fmak olarak ele almaz; insan\u0131n elindeki nimetin hakiki de\u011ferini, onu ihtiya\u00e7 sahipleriyle b\u00f6l\u00fc\u015fmekte arar. Hasan-\u0131 Basr\u00ee\u2019den nakledilen bir k\u0131ssa \u00fczerinden, kendileri a\u00e7 kald\u0131klar\u0131 h\u00e2lde sofralar\u0131ndaki son lokmay\u0131 misafirlerine ikram eden Ensar\u2019\u0131n fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Ard\u0131ndan mal\u0131n ve evlad\u0131n d\u00fcnyada kalaca\u011f\u0131n\u0131, insan\u0131n ard\u0131ndan kendisine e\u015flik edecek as\u0131l servetin hay\u0131r&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9126","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9126"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9126\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9128,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9126\/revisions\/9128"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9138"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9126"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9126"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9126"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}