{"id":9100,"date":"2026-08-06T10:39:08","date_gmt":"2026-08-06T07:09:08","guid":{"rendered":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/?p=9100"},"modified":"2026-08-10T01:08:15","modified_gmt":"2026-08-09T21:38:15","slug":"ahmet-mithat-efendi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/?p=9100","title":{"rendered":"Ahmet Mithat Efendi"},"content":{"rendered":"\n<p>Rus i\u015fgali \u00fczerine 1829\u2019da Kafkasya\u2019y\u0131 terke mecbur kalan bir anne ile, Anadolu\u2019dan gelip \u0130stanbul\u2019a yerle\u015fmi\u015f bir baban\u0131n o\u011flu olarak Tophane semtinde d\u00fcnyaya geldi. Orta halli bir esnaf ailesi i\u00e7inde ve g\u00fc\u00e7 \u015fartlar alt\u0131nda yeti\u015fti. Babas\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00fczerine, a\u011fabeyinin memuriyette bulundu\u011fu Vidin\u2019e gitti. Orada ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u0131byan mektebini Tophane\u2019de bitirdi. Midhat Pa\u015fa\u2019n\u0131n Ni\u015f valili\u011fi s\u0131ras\u0131nda yine a\u011fabeyi ile Ni\u015f\u2019e gitti, r\u00fc\u015fdiye tahsilini orada tamamlad\u0131. Midhat Pa\u015fa\u2019n\u0131n Tuna valili\u011fi \u00fczerine Rus\u00e7uk\u2019a giden Ahmed Midhat, Vil\u00e2yet Mekt\u00fbb\u00ee Kalemi\u2019nde ilk memuriyetine ba\u015flad\u0131. Kendi ad\u0131n\u0131 bu zeki ve kabiliyetli gence veren Midhat Pa\u015fa, onu Frans\u0131zca \u00e7al\u0131\u015fmaya te\u015fvik etti ve imk\u00e2nlar sa\u011flad\u0131. B\u00f6ylece Ahmed Midhat\u2019a Bat\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn kap\u0131lar\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi o sayede&nbsp;Tuna&nbsp;gazetesinde muharrir (1868), bir y\u0131l sonra da ba\u015fmuharrir olarak yaz\u0131 hayat\u0131na ba\u015flam\u0131\u015f oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Midhat Pa\u015fa&#8217;n\u0131n Tuna Valisi olarak atan\u0131p a\u011fabeyini vilayet merkezi&nbsp;Rus\u00e7uk&#8217;a getirtmesinden sonra kendisi de Rus\u00e7uk&#8217;ta bir devlet dairesine memur olarak atand\u0131. Memuriyetini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrken bir yandan da Arap\u00e7a, Fars\u00e7a ve Frans\u0131zcas\u0131n\u0131 ilerletti\u011fi i\u00e7in kendisini takdir eden Midhat Pa\u015fa ona kendi ismini verdi. B\u00f6ylece as\u0131l ad\u0131 olan &#8220;Ahmet&#8221;in yan\u0131na &#8220;Midhat&#8221; da eklenerek bu \u015fekilde an\u0131lmaya ba\u015flad\u0131. Bu d\u00f6nemde memuriyet g\u00f6revlerine ilave olarak Te\u015fkilat Kanunu gere\u011fi \u00e7\u0131kart\u0131lan&nbsp;Tuna&nbsp;gazetesinin yaz\u0131 i\u015flerinde yard\u0131mc\u0131l\u0131k yapmaktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>1866&#8217;da a\u011fabeyinin yan\u0131nda terc\u00fcmanl\u0131k g\u00f6reviyle gitti\u011fi&nbsp;Sofya&#8217;da ailesinin iste\u011fi \u00fczerine evlendirildi. K\u0131sa s\u00fcre sonra Rus\u00e7uk&#8217;a d\u00f6nerek \u00e7e\u015fitli i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. 1868&#8217;de Tuna gazetesinde yazar olarak g\u00f6reve ba\u015flad\u0131; gazetenin ba\u015fyazar\u0131 oldu. Bu d\u00f6nemde tan\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 Muhacirin Komisyonu (G\u00f6\u00e7men Komisyonu) ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapmakta olan \u015eakir Bey&#8217;in evinde uzun s\u00fcre konuk olan Ahmed Midhat, onun zengin kitapl\u0131\u011f\u0131ndan yararland\u0131, \u015eakir Bey&#8217;in Romanyal\u0131 bir m\u00fczisyen olan e\u015fi sayesinde ilk defa Bat\u0131 sanat\u0131 ile tan\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ba\u011fdat&#8217;ta bulundu\u011fu s\u0131rada Muhammed Zuhavi ve yar\u0131 dervi\u015f bir ki\u015fi olan \u015eirazl\u0131 Muhammed Bak\u0131r Can Muattar ile tan\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 onun k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc geni\u015fletti, \u00f6\u011frenme h\u0131rs\u0131n\u0131 kam\u00e7\u0131lad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ba\u011fdat&#8217;ta hem gazete y\u00f6netmenli\u011fi yapt\u0131 hem de sanat okulu \u00f6\u011frencileri i\u00e7in fen bilgileri kitab\u0131 haz\u0131rlad\u0131. Kitab\u0131, Maarif Nezaretinin yar\u0131\u015fmas\u0131nda \u00f6d\u00fcl kazan\u0131p ders kitab\u0131 olarak okutuldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ba\u011fdat mutasarr\u0131f\u0131 olan a\u011fabeyinin \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00fczerine memuriyetinden ayr\u0131larak \u0130stanbul\u2019a d\u00f6nd\u00fc. A\u011fabeyininki ile beraber \u00e7ok kalabal\u0131kla\u015fan ailenin ge\u00e7im s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 omuzlar\u0131na y\u00fcklendi.&nbsp;Cer\u00eede-i Askeriyye\u2019ye ba\u015fmuharrir oldu. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, Tahtakale\u2019de oturdu\u011fu evde kurdu\u011fu matbaada, aile fertlerinin de kat\u0131lmas\u0131yla kendi kitaplar\u0131n\u0131 ne\u015fre ba\u015flad\u0131. Bu ne\u015friyatta muharrir, m\u00fcrettip, da\u011f\u0131t\u0131c\u0131 olarak kendisinden ve ailesinden ba\u015fka yard\u0131mc\u0131s\u0131 olmad\u0131. Bir y\u0131l i\u00e7inde matbaay\u0131 geni\u015fleterek \u00f6nce Sirkeci\u2019ye, sonra Beyo\u011flu\u2019na nakletti. Ayn\u0131 y\u0131l, arka arkaya kapanan&nbsp;Devir&nbsp;ve&nbsp;Bedir&nbsp;mecmualar\u0131ndan sonra on say\u0131 devam eden&nbsp;Da\u011farc\u0131k\u2019\u0131 yay\u0131mlad\u0131. Bu dergide \u00e7\u0131kan \u201cDuvardan bir Sad\u00e2\u201d adl\u0131 yaz\u0131s\u0131nda ortaya koydu\u011fu, ancak daha sonra vazge\u00e7ti\u011fi (a\u015f.bk.) materyalist d\u00fc\u015f\u00fcncenin izlerini ta\u015f\u0131yan ifadelerinden dolay\u0131&nbsp;Bas\u00eeret&nbsp;gazetesi taraf\u0131ndan \u0130sl\u00e2m aleyhtarl\u0131\u011f\u0131 ile su\u00e7land\u0131. Muhtemelen bu sebepten 1873\u2019te, Gen\u00e7 Osmanl\u0131lar\u2019\u0131n aras\u0131nda, onlarla ilgisi olmad\u0131\u011f\u0131 halde Rodos\u2019a s\u00fcr\u00fcld\u00fc. \u00dc\u00e7 y\u0131l devam eden bu s\u00fcrg\u00fcn devresinde Rodos\u2019ta \u00e7ocuklar i\u00e7in bir \u201cMedrese-i S\u00fcleym\u00e2niyye\u201d kurdu ve orada ders verdi; ders kitaplar\u0131n\u0131 ve ilk romanlar\u0131n\u0131 ne\u015fre ba\u015flad\u0131. Otuz d\u00f6rt say\u0131 devam edecek olan&nbsp;K\u0131rkanbar&nbsp;dergisi i\u00e7in de buradan yaz\u0131 g\u00f6nderiyordu. V. Murad\u2019\u0131n padi\u015fah olmas\u0131yla affedilerek \u0130stanbul\u2019a d\u00f6nd\u00fc. Gazetecilik, romanc\u0131l\u0131k ve ne\u015friyat faaliyeti bundan sonra daha yo\u011fun olarak devam etti. Gazetecilik tarihimizin en uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc gazetelerinden olan&nbsp;Terc\u00fcman-\u0131 Hakikat\u2019i \u00e7\u0131karmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>28 Aral\u0131k 1912\u2019de fahr\u00ee olarak hizmet etti\u011fi D\u00e2r\u00fc\u015f\u015fafaka\u2019da \u00f6ld\u00fc. Mezar\u0131 F\u00e2tih Camii haz\u00eeresindedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Eserlerinden Baz\u0131lar\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p>Hikaye ve romanlar:&nbsp;Let\u00e2if-i Riv\u00e2y\u00e2t&nbsp;(25 kitap, 1870-1893),&nbsp;Hasan Mell\u00e2h&nbsp;(1874),&nbsp;H\u00fcseyin Fell\u00e2h&nbsp;(1875),&nbsp;Felatun Bey ile Rak\u0131m Efendi&nbsp;(1875),&nbsp;Paris\u2019te Bir T\u00fcrk&nbsp;(1876),&nbsp;S\u00fcleyman Musl\u00ee&nbsp;(1877),&nbsp;Kafkas&nbsp;(1877),&nbsp;Karnaval&nbsp;(1881),&nbsp;Ac\u00e2ib-i \u00c2lem&nbsp;(1882),&nbsp;Arnavutlar-Solyotlar&nbsp;(1888),&nbsp;Demir Bey&nbsp;(1888),&nbsp;M\u00fc\u015f\u00e2hed\u00e2t&nbsp;(1891),&nbsp;Ahmed Metin ve \u015eirzad&nbsp;(1892),&nbsp;Taaff\u00fcf&nbsp;(1895),&nbsp;Mes\u00e2il-i Mu\u011flaka&nbsp;(1898),&nbsp;J\u00f6n T\u00fcrk&nbsp;(1910).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"tmnf_excerpt\"><p>Rus i\u015fgali \u00fczerine 1829\u2019da Kafkasya\u2019y\u0131 terke mecbur kalan bir anne ile, Anadolu\u2019dan gelip \u0130stanbul\u2019a yerle\u015fmi\u015f bir baban\u0131n o\u011flu olarak Tophane semtinde d\u00fcnyaya geldi. Orta halli bir esnaf ailesi i\u00e7inde ve g\u00fc\u00e7 \u015fartlar alt\u0131nda yeti\u015fti. Babas\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00fczerine, a\u011fabeyinin memuriyette bulundu\u011fu Vidin\u2019e gitti. Orada ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u0131byan mektebini Tophane\u2019de bitirdi. Midhat Pa\u015fa\u2019n\u0131n Ni\u015f valili\u011fi s\u0131ras\u0131nda yine a\u011fabeyi &hellip;<\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":7,"featured_media":9133,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[84],"tags":[],"class_list":["post-9100","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-insan"],"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi.png",1563,1250,false],"landscape":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi.png",1563,1250,false],"portraits":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi.png",1563,1250,false],"thumbnail":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-150x120.png",150,120,true],"medium":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-300x240.png",300,240,true],"large":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-1024x819.png",1024,819,true],"1536x1536":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-1536x1228.png",1536,1228,true],"2048x2048":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi.png",1563,1250,false],"codate_slider":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-1563x1000.png",1563,1000,true],"codate_item":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-550x350.png",550,350,true],"codate_item_vetical":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-500x800.png",500,800,true],"codate_item_masonry":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-550x440.png",550,440,true],"codate_blog":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-417x340.png",417,340,true],"codate_single":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-852x500.png",852,500,true],"codate_tabs":["https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/ahmet-mithat-efendi-90x90.png",90,90,true]},"rttpg_author":{"display_name":"editorYasin","author_link":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/author\/editoryasin"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/?cat=84\" rel=\"category\">Buras\u0131 Bir \u0130nsan<\/a>","rttpg_excerpt":"Rus i\u015fgali \u00fczerine 1829\u2019da Kafkasya\u2019y\u0131 terke mecbur kalan bir anne ile, Anadolu\u2019dan gelip \u0130stanbul\u2019a yerle\u015fmi\u015f bir baban\u0131n o\u011flu olarak Tophane semtinde d\u00fcnyaya geldi. Orta halli bir esnaf ailesi i\u00e7inde ve g\u00fc\u00e7 \u015fartlar alt\u0131nda yeti\u015fti. Babas\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00fczerine, a\u011fabeyinin memuriyette bulundu\u011fu Vidin\u2019e gitti. Orada ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u0131byan mektebini Tophane\u2019de bitirdi. Midhat Pa\u015fa\u2019n\u0131n Ni\u015f valili\u011fi s\u0131ras\u0131nda yine a\u011fabeyi&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9100","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9100"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9100\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9102,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9100\/revisions\/9102"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9133"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9100"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9100"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yazinulkesi.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9100"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}